Αφού είδα το καλό -πλην τετριμμένο- φιλμ του Ταραντίνο, έκατσα κι είδα τι; Πρετεντέρη (ω, ναι, πυροβολείστε με)! Ω Θεέ μου, αποπληξία μ' έπιασε. Όταν το χρήμα γίνεται το επίκεντρο της κοινωνίας, εμένα, η ελπίδα μου στερεύει... Λες και δεν ξέρουμε πού είναι τα λεφτά· γιατί τους λέμε λεφτάδες; Κρίση ναι, υπάρχει. Και θα μεγαλώνει όσο την εντοπίζουμε στην έλλειψη χρημάτων. Εμένα άλλο είναι που με θλίβει: το τέλμα του πολιτισμού. Και δεν είναι φετινή ή περσινή διαπίστωση. Σε όλη την ενήλικη ζωή μου το βιώνω.

Μετά τη δεκαετία του '70 (κι είναι πολλά τα χρόνια), ζούμε ένα τίποτα. Η νεκρή τέχνη μας το αποτυπώνει θαυμάσια: δεν παράγει τίποτα σημαντικό. Μη σκεφτείτε “τι μας λέει αυτός, δεν ξέρει τον τάδε καλλιτέχνη ή τον δείνα, εκείνο το έργο ή το άλλο;”. Δε μιλώ γι' αυτό. Μιλώ για μια κίνηση, ένα κίνημα, μία νέα πρόταση πολιτισμού. Κάτι που να προκαλεί αναστάτωση, κινητοποίηση δημιουργίας. Να ξαναγεννά το μεράκι, την έγνοια για τον κόσμο, τον κόσμο μας. Κάτι που να αξίζει να το μεταδώσεις στα παιδιά σου, πέρα από θεωρήματα και γνώσεις. Κάτι που να σηματοδοτεί την κοινή εμπειρία, το “μήνυμα” της δικής μας κοινωνίας, που θα μοιάζει με το αντίστοιχο μήνυμα που μεταδίδει κάθε άλλη κοινωνία, στο ότι είναι διαφορετικό. Κάτι που να αξίζει να μας μισούν ή να μας αγαπούν γι' αυτό.

Όλα εμπεριέχονται στο “μήνυμα” αυτό. Από το τι (να) κάνουμε με το φυσικό ή το δομημένο περιβάλλον, έως το τι είδους “εξοπλισμό” χρειαζόμαστε για να μη μας καταπιεί ο όποιος(;) μας επιβουλεύεται. Αντ' αυτού η κοινωνία (ανα)τροφοδοτείται με οικονομικά στοιχεία και αριθμούς, λύσεις για το πώς να μη μειωθεί ή να αυξηθεί περαιτέρω η “κατανάλωση” (σκοπός της ζωής μας;), και εσωτερική ένταση ανελέητη με πολίτες να πολεμούν εκείνους που (τους) φταίνε τιμωρώντας άλλους, που δεν (τους) φταίνε. Οικονομία, οικονομία, οικονομία. Λεφτά, λεφτά, λεφτά.

Και νομίζω ότι ο ανύπαρκτος πολίτης που ανακάλυψε τον ανύπαρκτο πρωθυπουργό μας για να -μη- του πει “πάρε μου το 14ο μισθό να σώσεις την οικονομία”, άλλο του είπε: “πάρ' τονε ρε πούστη και ξεφορτώσου με πια, μου 'χεις σπάσει τα νεύρα!”.